Kiedy kolejne zaćmienie Słońca? Kalendarz na najbliższe lata
Kiedy odbędą się kolejne zaćmienia Słońca? Kalendarz astronomiczny na najbliższe lata i prognoza dla Polski
Zaćmienie Słońca z 12 sierpnia 2026 roku, które w Hiszpanii i na zachodzie Europy można było obserwować jako widowiskowe zaćmienie całkowite, a w Polsce jako bardzo głębokie częściowe, przyciągnęło przed ekrany i w plener miliony miłośników astronomii. Dla wszystkich, którym było mało kosmicznych emocji, mamy doskonałą wiadomość: niebo szykuje dla nas kolejne spektakularne spektakle. Już za rok czeka nas prawdziwe „zaćmienie stulecia”. Sprawdź, kiedy i gdzie warto zaplanować urlop, by zobaczyć te niezwykłe zjawiska!
Najbliższe wielkie widowisko: 2 sierpnia 2027 roku („Zaćmienie Stulecia”)
Już za niecałe 12 miesięcy, w poniedziałek 2 sierpnia 2027 roku, dojdzie do jednego z najważniejszych i najdłuższych całkowitych zaćmień Słońca w tym stuleciu.
Pas całkowitego cienia przejdzie przez południową Hiszpanię (m.in. Kadyks, Malagę i Gibraltar), Maroko, Algierię, Libię oraz Egipt. Niezwykłym punktem na mapie obserwacyjnej będzie starożytny Luksor w Egipcie, gdzie faza całkowita – gdy Księżyc idealnie zakryje tarczę Słońca – potrwa rekordowe 6 minut i 23 sekundy. To czas dwukrotnie dłuższy niż podczas tegorocznego zaćmienia w Europie.
- Widoczność w Polsce: Z terytorium naszego kraju zobaczmy wówczas głębokie zaćmienie częściowe. Księżyc zasłoni od około 40% tarczy słonecznej na północy Polski do niemal 50% na południu kraju.
Kalendarz nadchodzących zaćmień Słońca (2027–2034)
Miłośnicy podróży i astronomii mają przed sobą wyjątkowo obfite lata. W poniższym zestawieniu prezentujemy najważniejsze nadchodzące zjawiska słoneczne na świecie oraz stopień ich widoczności z Polski.
| Data zjawiska | Typ zaćmienia | Pas fazy całkowitej / obrączkowej | Widoczność w Polsce |
| 2 sierpnia 2027 r. | Całkowite | Hiszpania, Maroko, Algieria, Egipt (Luksor), Arabia Saudyjska | Częściowe (ok. 40–50% tarczy) |
| 26 stycznia 2028 r. | Obrączkowe | Ekwador, Peru, Brazylia, Hiszpania, Portugalia | Niewidoczne |
| 22 lipca 2028 r. | Całkowite | Australia (w tym Sydney), Nowa Zelandia | Niewidoczne |
| 1 czerwca 2030 r. | Obrączkowe | Algieria, Grecja, Turcja, Rosja | Częściowe (bardzo głębokie, do 60%) |
| 20 marca 2034 r. | Całkowite | Afryka Środkowa, Egipt, Arabia Saudyjska, Iran | Częściowe (słabe, do 15%) |
Kiedy całkowite zaćmienie Słońca przejdzie bezpośrednio nad Polską?
Całkowite zaćmienia Słońca nad konkretnym punktem na Ziemi zdarzają się średnio raz na 370 lat. Polska znajduje się obecnie w trwającym kilkadziesiąt lat okresie, w którym możemy obserwować wyłącznie zaćmienia częściowe.
Na bezpośredni pas całkowitego lub obrączkowego cienia nad naszym krajem trzeba będzie jeszcze zaczekać:
- 13 lipca 2075 roku: Przez południowo-wschodnie rejony Polski przejdzie pas zaćmienia obrączkowego (na niebie powstanie tzw. „pierścień ognia”).
- 7 października 2135 roku: Pierwsze od wieków całkowite zaćmienie Słońca widoczne bezpośrednio z terytorium Polski. Pas całkowitości przejdzie m.in. przez Dolny Śląsk, Małopolskę i Mazowsze.
Jak bezpiecznie obserwować kolejne zaćmienia?
Niezależnie od tego, czy obserwujemy zaćmienie całkowite z zagranicy, czy częściowe z Polski, kluczowe jest zachowanie zasad bezpieczeństwa. Bezpośrednie patrzenie na Słońce bez odpowiedniej ochrony może doprowadzić do trwałego uszkodzenia siatkówki.
- Atestowane okulary z filtrem ISO 12312-2: Stanowią jedyną w 100% bezpieczną metodę bezpośredniej obserwacji nieba.
- Folia astronomiczna Baader (ND5): Przeznaczona do samodzielnego montażu na obiektywach aparatów, lornetkach i teleskopach.
- Czego NIE używać: Zwykłe okulary przeciwsłoneczne, płyty CD, klisze rentgenowskie czy przyciemniane szyby nie chronią wzroku przed promieniowaniem podczerwonym i ultrafioletowym.
„Sierpniowe zjawisko rozbudziło apetyt wielu osób. Zaćmienie z 2027 roku w Egipcie i Półwyspie Iberyjskim będzie prawdopodobnie najbardziej masowo obserwowanym wydarzaniem astronomicznym tej dekady. Bliskość Europy sprawia, że już teraz sztaby turystyczne rejestrują wzmożone zainteresowanie wyjazdami w pas całkowitego cienia” – wskazują eksperci z branży turystyki astronomicznej.
Warto już dziś zapisać datę 2 sierpnia 2027 roku w kalendarzu i powoli planować urlop pod znakiem niezwykłych zjawisk na niebie!
